Gökyüzü takvimi

Gökyüzü takvimi neyi gösterir?

Bu takvim dört olay türünü listeler: retro dönemleri, tutulmalar, dolunaylar ve yeniaylar. Hepsi gerçek efemeristen hesaplanıyor, hazır bir listeden okunmuyor; saatler Türkiye saatiyle veriliyor. 2025 ile 2029 arası her yıl için ayrı sayfa var.

Retro nedir, neden önemsenir?

Retro, bir gezegenin Dünya'dan bakıldığında geri gidiyormuş gibi görünmesidir. Gezegen gerçekte geri gitmez; iki farklı hızda dönen iki yörüngenin birbirini geçmesinden doğan bir bakış açısı yanılsamasıdır. Otobanda yavaş bir aracı geçerken onun geri gidiyormuş gibi görünmesine benzer.

Merkür yılda üç kez, yaklaşık üçer hafta retro yapar. Venüs on sekiz ayda bir yaklaşık kırk gün, Mars iki yılda bir yaklaşık iki buçuk ay. Dış gezegenler yılın önemli bir kısmını retroda geçirir; Plüton her yıl yaklaşık beş ay retrodur, bu yüzden ona “retro dönemi” diye ayrı bir anlam yüklemek pek yerinde olmaz.

Retronun iki yanında bir de gölge dönem vardır (takvimde ayrıca işaretlenmez; verilen tarihler retronun başlangıcı ve bitişidir). Gezegen retroya girmeden önce ve çıktıktan sonra aynı dereceleri bir kez daha tarar; geleneksel yorum konuların bu aralıkta şekillendiğini söyler.

Tutulmalar

Tutulma, yeniay ya da dolunayın Ay düğümlerine yakın gerçekleşmesidir. Her yeniay tutulma olmaz, çünkü Ay'ın yörüngesi ekliptiğe yaklaşık beş derece eğiktir ve çoğu yeniayda Ay Güneş'in biraz üstünden ya da altından geçer. Düğümlere yeterince yaklaştığında gölge tam hizaya gelir.

Tutulmalar yılda iki kez, yaklaşık altı ay arayla gelen “tutulma mevsimlerinde” kümelenir. Her mevsimde en az iki, bazen üç tutulma olur. Tutulmalar yaklaşık on sekiz yıllık Saros döngüsüyle tekrarlanır; aynı Saros serisindeki tutulmaların geometrisi birbirine benzer.

Dolunay ve yeniay

Yeniay, Güneş ile Ay'ın aynı derecede olduğu andır; Ay görünmez ve döngü yeniden başlar. Dolunay ise ikisinin tam karşı karşıya geldiği andır. Bir yeniaydan diğerine yaklaşık 29,5 gün geçer, yani bir takvim ayına iki dolunay sığabilir.

Takvimde her dolunay ve yeniayın hangi burçta ve kaçıncı derecede olduğu yazıyor. Bu derece önemli: doğum haritanda o dereceye yakın bir gezegenin varsa o ay senin için daha belirgin geçer. Eşleştirmeyi doğum haritası sayfasından derecelerine bakarak yapabilirsin.

Süper ay gerçek mi?

Süper ay astronomik bir tanımdır: dolunayın, Ay'ın Dünya'ya en yakın olduğu noktaya denk gelmesi. Ay o gece gerçekten biraz daha büyük ve parlak görünür. Klasik astrolojide bunun ayrı bir karşılığı yoktur; geleneksel metinlerde geçmez. Takvimde astronomik bilgi olarak yer alır, ayrı bir yorum yüklenmez.

Saatler neye göre?

Bütün saatler Türkiye saatiyle (UTC+3) veriliyor. Bir olayın tarihi ülkeye göre değişebilir: Türkiye'de gece yarısından sonra gerçekleşen bir dolunay, Batı Yarım Küre'de önceki güne düşer. Bu yüzden yabancı kaynaklarla karşılaştırırken bir gün fark görebilirsin; ikisi de doğrudur.